ʼಫ್ಲೈ ದುಬೈʼ ಪ್ರಕರಣ: ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ ಕಾಜಲ್ ಬಸು ಎತ್ತಿದ ಸಾಲು ಸಾಲು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳೇನು?
Photo credit: PTI
ದುಬೈನಿಂದ ಇಸ್ರೇಲ್ ರಾಜಧಾನಿ ಟೆಲ್ ಅವಿವ್ ಗೆ ಹೊರಟಿದ್ದ ಫ್ಲೈ ದುಬೈ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಸಿನಿಮೀಯ ಹಾಗು ಭೀಕರ ಘಟನೆ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್ ಸರಕಾರವಂತೂ ಈ ಘಟನೆ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದೆ. ವಿಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರಯಾಣಿಕನನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿರುವುದು ದೊಡ್ಡ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದೆ.
ವಿಮಾನದ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಭಾರತದ ಪ್ರಜೆ ಸ್ಮಿತ್ ಮಚ್ಚಾರ್ ಮೇಲೆ ಸಹ ಪೈಲಟ್ ಒಮನ್ ಪ್ರಜೆ ಭೀಕರ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿ ವಿಮಾನ ಪತನಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ಸಾವಿರಾರು ಅಡಿ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿತ್ತು. ತೀವ್ರ ಗಾಯಗೊಂಡರೂ ಸ್ಮಿತ್ ಮಚ್ಚಾರ್ ಕಾಕ್ ಪಿಟ್ ನ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿದ್ದರಿಂದ ಇಸ್ರೇಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಒಳನುಗ್ಗಿ ಸಂಭಾವ್ಯ ಭಾರೀ ದುರಂತವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪುಣ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಪೈಲಟ್ ಗಳೇ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಾಗಿ ಇದ್ದಿದ್ದರಿಂದ ವಿಮಾನ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಆಯಿತು ಎಂಬುದು ಈವರೆಗಿನ ಸುದ್ದಿ.
ಆದರೆ ಒಂದೊಂದೇ ವಿವರಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಈ ಘಟನೆ ಕುರಿತು ತಜ್ಞರು, ವಿಶ್ಲೇಷಕರು, ಪತ್ರಕರ್ತರು ಸಂಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಒಟ್ಟು ಘಟನೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ತಾಳೆಯಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಅಷ್ಟು ಭೀಕರ ದಾಳಿ ಕಾಕ್ ಪಿಟ್ ನೊಳಗೆ ನಡೆದೂ ವಿಮಾನ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಆಗಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಪತ್ರಕರ್ತರು, ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ, ಅಂಕಣಕಾರ ಕಾಜಲ್ ಬಸು ಅವರು ಫ್ಲೈ ದುಬೈ ವಿಮಾನದ ಘಟನೆ ಬಗ್ಗೆ ಎತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಈಗ ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಅವರು ವ್ಯಂಗ್ಯದ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಹೀಗಿವೆ :
ಕಾಕ್‌ಪಿಟ್‌ನಲ್ಲಿ — ಸ್ವಿಚ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ತೀರಾ ಕಿರಿದಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ — ಇಬ್ಬರು ಹೊಡೆದಾಡಿಕೊಂಡು ಅಥವಾ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿದ ಮೇಲೂ ವಿಮಾನ ಪತನಗೊಳ್ಳದೇ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ದಿಢೀರ್ ಆಗಿ ಅಷ್ಟೊಂದು ಸಾವಿರ ಅಡಿ ಕುಸಿತದ ಬಳಿಕ ಈ ಒಂದು ವಿಮಾನವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಈವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ವಿಮಾನವೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ.
ಸಹ-ಪೈಲಟ್‌ನನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಮಾಜಿ ಇಸ್ರೇಲಿ ಭದ್ರತಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಇದ್ದಿದ್ದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು.
ಹಾಗೆಯೇ ವಿಮಾನವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕೆಳಗಿಳಿಸಿದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ರಿಲೀಫ್ ಪೈಲಟ್‌‌ಗಳು — ಯುಕೆ, ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಅಥವಾ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದವರು, ಎಲ್ಲಿಯವರು ಯಾರಿಗೂ ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ — ಇದ್ದಿದ್ದೂ ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು.
ಒಬ್ಬ ಓಮಾನಿ ಸಹ-ಪೈಲಟ್ ಇಸ್ರೇಲ್‌ಗೆ ವಿಮಾನವನ್ನು ಹಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಿದ್ದೂ ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು.
ಪ್ರಮಾಣಿತ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಓಮಾನಿ ಪ್ರಜೆಗಳು ಇಸ್ರೇಲಿ ವಾಯುಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಿಮಾನ ಹಾರಿಸುವುದನ್ನು ಅಥವಾ ಇಸ್ರೇಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ — ಏಕೆಂದರೆ ಓಮನ್ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ.
ಆ ಓಮಾನಿ ಸಹ-ಪೈಲಟ್‌ನ ಹೆಸರನ್ನು ಈವರೆಗೂ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ — ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಪೈಲಟ್‌ನ ಹೆಸರನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ನೆತನ್ಯಾಹು ಹಾಗೂ ಟ್ರಂಪ್‌ರಿಂದ ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ವಿಮಾನವು ಕೇವಲ 29 ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ 14,000 ಅಡಿ ಅಂದ್ರೆ 4,267 ಮೀಟರ್ ಕೆಳಗೆ ಕುಸಿದಿರುವುದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು .
'ದಿ ಗಾರ್ಡಿಯನ್' ಪ್ರಕಾರ, ಇಳಿಕೆಯ ತೀವ್ರ ವೇಗದಿಂದ ಅದರ ರಡ್ಡರ್ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಹರಿದುಹೋಗಿತ್ತೆಂದರೆ - ಅದರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ "ಬಾಲದಿಂದ ಹರಿದುಹೋಗಿತ್ತು" - ಹಾಗಾದಲ್ಲಿ ಅದು ಪ್ರಯಾಣ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಪೈಲಟ್ ಸ್ಮಿತ್ ಮಚ್ಚಾರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಸಹ-ಪೈಲಟ್ ಕುಳಿತು ಚಾಕುವಿನಿಂದ ಇರಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ತಾವು ಕುಸಿದುಬಿದ್ದಿದ್ದ ಬಾಗಿಲಿನಿಂದ ಅನ್‌ಲಾಕ್ ಸ್ವಿಚ್ ಇರುವ ಮಧ್ಯದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪೆಡೆಸ್ಟಲ್‌ಗೆ ತಲುಪಿ, ನಾಬ್ ಅನ್ನು ಒಳಗಡೆ ಒತ್ತಿ, ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವವರೆಗೆ ಅನ್‌ಲಾಕ್ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದ್ದೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿದೆ.
ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರು ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಅಂದ್ರೆ ರವಿವಾರ, 27 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026 ರಂದು ಯುಎಇ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಶೇಖ್ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ಜಾಯೆದ್ ಅಲ್ ನಹ್ಯಾನ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ದುಬೈಗೆ ಪೂರ್ವ ನಿಗದಿತವಲ್ಲದ, ಕೇವಲ ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು
ಯುಎಇ ಅರೆಸೈನಿಕ ಪಡೆ ರ‍್ಯಾಪಿಡ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ಫೋರ್ಸಸ್ RSF ಸುಡಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೌದಿ ಬೆಂಬಲಿತ ಸುಡಾನೀಸ್ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸೋಲನುಭವಿಸುತ್ತಿದೆ.
ನೆತನ್ಯಾಹು ಭೇಟಿಯ ಬಳಿಕ ಬೋಯಿಂಗ್ 737 MAX 8 ನ FZ1073 ಫ್ಲೈಟ್ ದುಬೈನಿಂದ ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ ಬೆನ್ ಗುರಿಯನ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹೊರಟಿದ್ದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ'ವಷ್ಟೇ, ಮತ್ತು ಅದು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇಳಿದಿದ್ದೂ ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು .
ವಿಮಾನವು ಇಸ್ರೇಲ್-ಸ್ನೇಹಿ ಜೋರ್ಡಾನ್ ಮೇಲೆಯೇ ಹಾರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು — ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಇಳಿಯದೆ, ಸೌದಿ ವಾಯುಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತಲುಪುವವರೆಗೆ ಐದು ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಹಾರಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದೂ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು.
ಇದು ಜೋರ್ಡಾನ್- ಸೌದಿ ಗಡಿಯ ಸಮೀಪವಿರುವ ವಾಯುವ್ಯ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ತಬುಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಸುಲ್ತಾನ್ ಬಿನ್ ಅಬ್ದುಲಝೀಝ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಯುಕ್ತ ನಾಗರಿಕ-ಸೈನಿಕ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಇಳಿಯಿತು.
ತಬುಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವ ಮೊದಲು ಅದು ಒಂದು ಗಂಟೆಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ — ಖಚಿತವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ 68 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ — ಅದೂ ಮುರಿದ ರಡ್ಡರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಹಾರಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ'ವಾಗಿರಬಹುದು.
ಪೈಲಟ್ ಎಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರೆಂದರೆ, ಸಿಎನ್‌ಎನ್‌ಗೆ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ 'ರಕ್ಷಕ' ದಂತವೈದ್ಯನೊಬ್ಬ ಹೇಳುವಂತೆ, ಅವರು "ಗಾಯಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದ್ದರು - ಅವರ ತಲೆ, ಕೈಗಳು - ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ಬಹುತೇಕ ಎರಡಾಗಿ ತುಂಡಾಗಿದ್ದವು". ಆದರೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡ ಪೈಲಟ್ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ದುಬೈ ಹಾಗು ಯುಎಇ ಸದ್ಯದ ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಪರವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು.
ಫೆಲೆಸ್ತೀನ್ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಫೆಲೆಸ್ತೀನಿಯರ ತೃಪ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಗೆಹರಿಸುವವರೆಗೆ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಇಸ್ರೇಲ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಹಜ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಫ್ಲೈಟ್ FZ1073 ರ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಲು ಯಾವುದೇ ಇಸ್ರೇಲಿ ವಿಮಾನವನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಅದು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಇದೇ ಕಾರಣ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಮೊಸ್ಸಾದ್‌ನಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಮತ್ತೊಂದು ಫ್ಲೈದುಬೈ ವಿಮಾನವು ಅವರನ್ನು ಬೆನ್ ಗುರಿಯನ್‌ಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಿತು.
ಇನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಜನರಿಂದ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ತಳ್ಳಬಹುದಾದ ಇಸ್ರೇಲ್‌ನ ಚುನಾವಣೆಗಳು ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳೇ ನಡೆಯಲಿರುವುದು ಕೇವಲ 'ಆಕಸ್ಮಿಕ' ಆಗಿರಬಹುದು
'ದಿ ಜೆರುಸಲೇಮ್ ಪೋಸ್ಟ್' ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಘಟನೆ ಈಗ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ಸಂಭವಿಸಿದ್ದರೂ , ಇಸ್ರೇಲಿ ಬೇಹು ಹಾಗು ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸಂಸ್ಥೆ ಶೈನ್ ಬೆಟ್ ನಿರ್ದೇಶಕ ಡೇವಿಡ್ ಜಿನಿ ಅವರಿಗೆ "ಯುಎಇ-ಇಸ್ರೇಲ್ ವಿಮಾನಗಳ ಸುತ್ತ ಭದ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ ಬಗ್ಗೆ ಘಟನೆಯ ಮೊದಲೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು" ಎಂದು ಸೋರಿಕೆಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ — ಆದರೆ ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರು.
ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮೇಲೆ ಹಮಾಸ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ ದಿನವಾದ 7 ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಇಂತಹದೊಂದು ಘಟನೆ ನಡೆದಿದ್ದೂ ಕೇವಲ ಆಕಸ್ಮಿಕವೇ ಆಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಕಾಜಲ್ ಬಸು ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಇದನ್ನು ಒಂದು 'ಫಾಲ್ಸ್ ಫ್ಲ್ಯಾಗ್' ಅಂದ್ರೆ ಸುಳ್ಳು ನೆಪದ ಘಟನೆಯಲ್ಲ ಎಂದು ನಂಬುವುದು ಕಷ್ಟ ಎಂದೂ ಕಾಜಲ್ ಬಸು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದೇನು ಎಂಬುದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಾದರೂ ಬಯಲಾಗಬೇಕಿದೆ.