ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧ ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿದ ಒತ್ತಡ; ಅತಂತ್ರ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು
Photo : PTI
ಅಮೆರಿಕ, ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಯುದ್ಧವು ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 20,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಮಾನಗಳು ರದ್ದಾದ ನಂತರ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಸರ್ಕಾರಗಳು ಧಾವಿಸುತ್ತಿವೆ.
ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಜನನಿಬಿಡ ನಗರಗಳಲ್ಲೊಂದು ದುಬೈ ಸೇರಿದಂತೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಫ್ಲೈಟ್ರಾಡಾರ್ 24 ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಡೇಟಾದ ಪ್ರಕಾರ, ಸಂಘರ್ಷ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಬಳಿಕ ದುಬೈ, ದೋಹಾ ಮತ್ತು ಅಬುಧಾಬಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಏಳು ಪ್ರಮುಖ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 21,300 ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ತೈಲವನ್ನು ಮೀರಿ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಯುದ್ಧ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾ ನಡುವೆ ಹಾರಲು ವಿಮಾನಗಳು ಬಳಸುವ ಕಿರಿದಾದ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೇಲೂ ಇದು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ದೀರ್ಘದೂರ ಪ್ರಯಾಣ ಹೆಚ್ಚು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ.
ಗಲ್ಫ್ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್, ಫ್ಲೈದುಬೈ ಮತ್ತು ಎತಿಹಾದ್ ಸೋಮವಾರದಿಂದ ಸೀಮಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕರೆತರುವ ಗುರಿಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ‘ರಕ್ಷಣಾ ವಿಮಾನಗಳು’ ಆಗಿವೆ. ಈ ನಡುವೆ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸೀಟುಗಳಿಗಾಗಿ ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
COVID-19 ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕದ ನಂತರದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಾಯುಯಾನ ಸ್ಥಗಿತ ಇದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಉದ್ಯಮ ತಜ್ಞರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಯಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಪಿಸಿ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ಸಿಇಒ ಪಾಲ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್, ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಕೇವಲ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ಗಳಷ್ಟು ವೆಚ್ಚವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
‘ಈಗಲೇ ಹೊರಡಿ’
ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ 60 ವಿಮಾನಗಳು ಹಾರಾಟ ಆರಂಭಿಸಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದು, ಅವು ಮೀಸಲಾದ ತುರ್ತು ವಾಯು ಕಾರಿಡಾರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಯೋಜನೆ ಇದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ ಟೆಹ್ರಾನ್ ಮತ್ತು ಬೈರುತ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಫೋಟಗಳು ಸಂಭವಿಸಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ವಾಪಸಾತಿ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅಮೆರಿಕದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಇಲಾಖೆ ಎಲ್ಲಾ ಅಮೆರಿಕನ್ನರನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಡಜನ್ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳನ್ನು ತೊರೆಯುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ ಕೊಲ್ಲಿಯಾದ್ಯಂತ ವಾಯುಪ್ರದೇಶಗಳು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ ಅನೇಕರಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
“ಅವರು ‘ಹೊರಡಿ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ವಾಯುಪ್ರದೇಶಗಳು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ನಾವು ಹೇಗೆ ಹೊರಬರುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ನೀವು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತೀರಿ?” ಎಂದು ಖತರ್ನ ದೋಹಾದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ ಡಲ್ಲಾಸ್ನ 32 ವರ್ಷದ ಶೆಫ್ ಓಡೀಸ್ ಟರ್ನರ್ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಮಾನವನ್ನೂ ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಾನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅಮೆರಿಕನ್ನರು ಖತರ್, ಬಹರೇನ್, ಈಜಿಪ್ಟ್, ಇರಾಕ್, ಜೋರ್ಡಾನ್, ಕುವೈತ್, ಲೆಬನಾನ್, ಒಮಾನ್, ಫೆಲೆಸ್ತೀನಿನ ಪ್ರದೇಶ, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ಸಿರಿಯಾ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಯೆಮೆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಯಾವುದೇ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಾರಿಗೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು “ಈಗಲೇ ಹೊರಡಿ” ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಕಾನ್ಸುಲರ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಹಾಯಕ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಮೋರಾ ನಾಮ್ದಾರ್ ಸೋಮವಾರ X ನಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಿಂದ ಅಮೆರಿಕನ್ನರನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲು ಅಮೆರಿಕ ಮಿಲಿಟರಿ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಟರ್ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವಿದೇಶಾಂಗ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಮಂಗಳವಾರ X ನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುಮಾರು 3,000 ಅಮೆರಿಕದ ನಾಗರಿಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವುದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಗಲ್ಫ್ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗಗಳಿಗಾಗಿ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್–ಲಂಡನ್ನಂತಹ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಬುಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಟಿಕೆಟ್ ಬೆಲೆಗಳು ಏರಿಕೆಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಮಂಗಳವಾರ ರಾಯಿಟರ್ಸ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಸಂಘರ್ಷ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದಿಂದ ಬರುವ ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಹೊಡೆತ ಬೀಳಬಹುದು ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಅಂದಾಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.
“ನಾವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಾಲೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ ಫ್ರೆಂಚ್ ಪ್ರವಾಸಿ ಟಟಿಯಾನಾ ಲೆಕ್ಲರ್ಕ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಿಮಾನವು ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ನಡುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಪರ್ಕವಾಗಿರುವ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು.
ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್ನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯುಯಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಸಲಹೆಗಾರ್ತಿ ಅನಿತಾ ಮೆಂಡಿರಟ್ಟಾ, “ಯುದ್ಧವು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಿದೆ,” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಿಂದ ಎಂಟು ಗಂಟೆಗಳ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ತಲುಪಬಹುದು. ಈ ಮಾರ್ಗ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾದಾಗ ವಿಮಾನಗಳು ಯುದ್ಧವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಹಾರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಹಾರುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ; ಅದು ರಷ್ಯಾ ಅಥವಾ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಂತಹ ಇತರ ಸಂಘರ್ಷ ವಲಯಗಳಿಗೆ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಂಗಳವಾರ ಕೆಲವು ಸುಧಾರಣೆಯ ಸೂಚನೆಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಲಂಡನ್ (ಹೀಥ್ರೂ) ಮತ್ತು ದುಬೈ ಹಾಗೂ ರಿಯಾದ್ ನಡುವೆ ತನ್ನ ನಿಯಮಿತ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಯೋಜನೆಯಂತೆ ಪುನರಾರಂಭಿಸುವುದಾಗಿ ವರ್ಜಿನ್ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಘೋಷಿಸಿದೆ.
‘ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು’
ಮಂಗಳವಾರ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಷೇರುಗಳು ಕುಸಿದವು. ಆದರೆ ಅಮೆರಿಕದ ಷೇರುಗಳು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ ನಷ್ಟವನ್ನು ಭಾಗಶಃ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿವೆ. ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಣಾಮವು ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಿಂತ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಜೆಪಿ ಮಾರ್ಗನ್ನ ಏಷ್ಯಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಕರೆನ್ ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಹೆಡ್ಜಿಂಗ್ ತಂತ್ರ, ವಾಯುಸರಕು ಆದಾಯ ಮತ್ತು ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ; ಇವು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ನಿಜವಾದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಂಘರ್ಷದ ನಡುವೆ ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳು ಏರಿಕೆಯಾಗಿವೆ. ಈ ವರ್ಷ ಇದುವರೆಗೆ ಬೆಂಚ್ಮಾರ್ಕ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಸುಮಾರು 30% ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಜೆಟ್ ಇಂಧನ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಲಾಭವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕ ವೆಚ್ಚದ ನಂತರ ಇದು ಅವರ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ವೆಚ್ಚವಾಗಿದೆ.
ಡೆಲ್ಟಾ ಏರ್ ಲೈನ್ಸ್ ತನ್ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಾರ್ಷಿಕ ವರದಿಯಲ್ಲಿ, ಇಂಧನ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ಹೆಚ್ಚಳವೂ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಜೆಟ್ ಇಂಧನದ ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಗ್ಯಾಲನ್ಗೆ ಕೇವಲ 1% ಹೆಚ್ಚಾದರೂ, ವಾರ್ಷಿಕ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 40 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುತ್ತದೆ.
ಥರ್ಡ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಪೀಟರ್ ಮೆಕ್ನಾಲಿ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂಧನ ಬೆಲೆಗಳು 10% ಏರಿದರೆ 2026ರಲ್ಲಿ ಡೆಲ್ಟಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಇಂಧನಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ 1 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.