×
Ad

ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಐಡಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದ ವಿತರಣಾ ಪ್ಲಾಟ್‌ ಫಾರ್ಮ್‌ ಗಳು!

ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಮುಷ್ಕರ; ಬೇಡಿಕೆಗಳೇನು? ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಹಕ್ಕುಗಳಿವೆ?

Update: 2026-01-01 17:00 IST

ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಚಿತ್ರ

ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ದಿನ ಮುಷ್ಕರ ನಡೆಸಿದ್ದ Swiggy, Zomato, Blinkit ಮತ್ತು Zepto ದಂತಹ ಕಂಪೆನಿಗಳ ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮುನ್ನಾದಿನದಂದು (ಡಿ. 31) ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಮುಷ್ಕರ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ವರ್ಷಾಂತ್ಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಹೊಸ್ತಿಲಲ್ಲಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಆರ್ಡರ್‌ಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಬೇಡಿಕೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ದಿನಸಿ, ಆಹಾರ ವಿತರಣೆ, ಇ–ಕಾಮರ್ಸ್ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರು ತಮಗೆ ನ್ಯಾಯಯುತ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ವೇತನ ಒದಗಿಸಬೇಕು, ಅಸುರಕ್ಷಿತ ‘10 ನಿಮಿಷಗಳ ವಿತರಣೆ’ (10-minute delivery) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಬೇಕು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಪ್ರಯೋಜನಗಳ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಒಂದರಿಂದ ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್ 31ರಂದು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 7 ಗಂಟೆಯಿಂದ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿವರೆಗೆ ಎರಡು ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳಿಂದ ಲಾಗ್ ಔಟ್ ಆಗುವ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತೀಯ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಧಾರಿತ ಸಾರಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಒಕ್ಕೂಟ (IFAT) ಮತ್ತು ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಸೇವಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಒಕ್ಕೂಟ (GIPSWU) ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಈ ಮುಷ್ಕರಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದವು. ಮುಷ್ಕರದ ಬಿಸಿ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಸ್ವಿಗ್ಗಿ ಮತ್ತು ಜೊಮಾಟೊ ಕಂಪನಿಗಳು ಪೀಕ್ ಅವರ್ ಹಾಗೂ ವರ್ಷಾಂತ್ಯದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿವೆ.

ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಬೇಡಿಕೆಗಳೇನು?

ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನ

10 ನಿಮಿಷಗಳ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು

ತುರ್ತು ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆ ರಜೆಗಾಗಿ ನಿಬಂಧನೆಗಳು

ಕನಿಷ್ಠ ಮಾಸಿಕ ವೇತನ ರೂ 40,000

ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ

AI ಆಧಾರಿತ ಗ್ರಾಹಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು, ಈ ಹಿಂದಿನಂತೆ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವುದು

ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ‘ಪಾಲುದಾರರು’ (Partner) ಎಂಬುದರ ಬದಲು ‘ಕಾರ್ಮಿಕರು’ ಎಂದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವುದು

ಸಂಘಟಿಸುವ ಹಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಣೆ

ವಿತರಣಾ ವಿಳಂಬಕ್ಕಾಗಿ ವಿಧಿಸಲಾದ ದಂಡಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು

ಮೊದಲ ಮುಷ್ಕರ

ಡಿಸೆಂಬರ್ 25ರಂದು ನಡೆದ ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ಸುಮಾರು 40,000 ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ತೆಲಂಗಾಣ ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ವರ್ಕರ್ಸ್ ಯೂನಿಯನ್ (TGPWU) ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಶೇಖ್ ಸಲಾವುದ್ದೀನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಮುಷ್ಕರದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ “ಗಂಭೀರ ಬೆದರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಿರುಕುಳ”ವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಿತ್ತು.

ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್ ದಿನದಂದು ನಡೆದ ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನ ಮುಷ್ಕರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 50–60ರಷ್ಟು ಆರ್ಡರ್‌ಗಳು ವಿಳಂಬವಾಗಿತ್ತು. Shadowfax ಮತ್ತು Rapidoದಂತಹ ಥರ್ಡ್ ಪಾರ್ಟಿ ವಿತರಣಾ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಂಪನಿಗಳು ಮುಷ್ಕರವನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವು. ಇದರ ನಡುವೆಯೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕ ವೇತನವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಸುಗಮವಾಗಿಸಲು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಐಡಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಮುಷ್ಕರ ದೆಹಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರು, ಹೈದರಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ಮುಂಬೈ ನಗರಗಳ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿತ್ತು ಎಂದು ಸಲಾವುದ್ದೀನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಹಿತೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು

ಈ ವರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿತು. ಈ ಮೂಲಕ ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಔಪಚಾರಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತರಲಾಯಿತು. ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದತ್ತಸಂಚಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೋಂದಣಿಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಆರೋಗ್ಯ, ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ, ಅಪಘಾತ ವಿಮೆ ಮತ್ತು ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಅವರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಲ್ಲದ ಉದ್ಯೋಗ ರಚನೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಮೂಲಭೂತ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸಂಹಿತೆ, 2020ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಗಿಗ್ ಕೆಲಸಗಾರರು’ (gig workers), ‘ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕೆಲಸಗಾರರು’ (platform workers) ಮತ್ತು ‘ಸಂಗ್ರಹಕಾರರು’ (aggregators)ರನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉದ್ಯೋಗದಾತ–ಉದ್ಯೋಗಿ ಸಂಬಂಧದ ಹೊರಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೆಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಕೊಡುಗೆ, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಗಿಗ್ ಹಾಗೂ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ರಚಿಸುವುದನ್ನು ಇದು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.

Amazon, Flipkart, Swiggy ಮತ್ತು Zomatoದಂತಹ ಸಂಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕ ವಹಿವಾಟಿನ 1–2 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಈ ನಿಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟು ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಅವರು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಮೊತ್ತದ 5 ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಹಕ್ಕುಗಳಿವೆ?

ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಿಗಿಂತ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕೇ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದದ್ದು ಸ್ಪೇನ್. 2021ರ “Riders’ Law” ಆಹಾರ ವಿತರಣಾ ಸವಾರರೂ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳೇ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಚೌಕಾಸಿ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಪದೇಪದೇ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸವಾರರು ಮತ್ತು ಚಾಲಕರನ್ನು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿ ಮರುವರ್ಗೀಕರಿಸಿವೆ. ಆದರೆ ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಂಸತ್ತು ಅಪಘಾತ ವಿಮೆ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ವಲಯ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಗಿಗ್ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ಬ್ಲಾಂಕೆಟ್ ಉದ್ಯೋಗಿ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡದೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.

ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು “ಸಂಘಟಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರು” ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ, ವಿಮೆ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ವರ್ಗವಾಗಿದೆ. 2018 ಮತ್ತು 2020ರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಮುಷ್ಕರಗಳ ನಂತರ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು ಅಪಘಾತ ವಿಮೆ ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಸಂಭಾವನೆ ಒದಗಿಸಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ತಂದಿತ್ತು.

ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಟ್ರೇಡ್ ಯೂನಿಯನ್‌ಗಳು ಫ್ರೀಲ್ಯಾನ್ಸರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ಚೌಕಾಸಿ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸಿವೆ.

2021ರಲ್ಲಿ ಯುಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ Uber ಚಾಲಕರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ “ಕಾರ್ಮಿಕರು” — ಉದ್ಯೋಗಿ ಮತ್ತು ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರ ನಡುವಿನ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಇದು ಅವರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ, ವೇತನ ರಜೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ವಿರಾಮಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹತೆ ನೀಡಿತು. ಆದರೆ ಇವರಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಉದ್ಯೋಗಿ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಲ್ಲ.

ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಫೆಡರಲ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. 2019ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪು ಈ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಆದರೆ ಕನಿಷ್ಠ ಗಳಿಕೆಯ ಖಾತರಿ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಟೈಫಂಡ್‌ಗಳಂತಹ ಸೀಮಿತ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ನೀಡುವಾಗ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಧಾರಿತ ಚಾಲಕರನ್ನು ಆ ಕಾನೂನಿನಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡುವ ಬ್ಯಾಲೆಟ್ ಉಪಕ್ರಮವಾದ ಪ್ರೊಪೊಸಿಷನ್ 22ಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ವೇದಿಕೆಗಳು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದವು. ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು 58.6% ಮತಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.

ಕೆನಡಾದ ಒಂಟಾರಿಯೊ ಪ್ರಾಂತ್ಯವು ವಿತರಣಾ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಖಾತರಿಗಳು, ವೇತನ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕೆ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯದ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು.

ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ 2024ರಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನ್ಯಾಯಯುತ ಕೆಲಸದ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯು “ನೌಕರರಂತಹ” ಗಿಗ್ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ವೇತನ, ವಿಮೆ, ಅನ್ಯಾಯದ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವ ಪರಿಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಚೌಕಾಸಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ ಮಾನದಂಡಗಳು ಸೇರಿವೆ.

ಸಿಂಗಾಪುರದ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ವರ್ಕರ್ಸ್ ಕಾಯ್ದೆಯು ಅಪಘಾತ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಮೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ನಿಧಿಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಂದ ಹಂಚಿಕೆಯ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಲೇಷ್ಯಾವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025ರಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತನ್ನ ಗಿಗ್ ವರ್ಕರ್ಸ್ ಮಸೂದೆಯ ಮೂಲಕ ಕೆಲಸದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಮತ್ತು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವೇದಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಾರರ ನಡುವಿನ ಸೇವಾ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿವರಿಸುವ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸಿದೆ.

ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಾವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಕ್ರೋಶದ ನಂತರ, 2021ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಲಾದ ಹಾಗೂ 2024ರಲ್ಲಿ ವರ್ಧಿತ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಮಾನದಂಡಗಳು, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಅವಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಪಘಾತ ವಿಮೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರು

ಭಾರತವು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸಂಹಿತೆ, 2020ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಇದು ಜೀವ ಮತ್ತು ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಅಪಘಾತ ವಿಮೆ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾತೃತ್ವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಹಾಗೂ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕಾನೂನು ಈ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳು ಕರಡು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2026ರಿಂದ ಅನುಷ್ಠಾನ ಆರಂಭವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸೂಚಿಸಿದೆ.

ಈ ಮಧ್ಯೆ ರಾಜ್ಯಗಳು ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿವೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನವು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಆಧಾರಿತ ಗಿಗ್ ವರ್ಕರ್ಸ್ (ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ) ಕಾಯ್ದೆ, 2023ನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಸಂಗ್ರಾಹಕರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ನಿಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕವು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದು, ಅದು ಇನ್ನೂ ಕರಡು ರೂಪದಲ್ಲೇ ಉಳಿದಿದೆ.

ಈ ಕ್ರಮಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಇನ್ನೂ ಆದಾಯದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಯುವ ಸಮಯವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಯಾವುದೇ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಐಡಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದ ವಿತರಣಾ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು

ಡಿಸೆಂಬರ್ 31ರ ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮೇಲೆ ವಿತರಣಾ ವೇದಿಕೆಗಳು ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂದಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಧಾರಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಬೆಂಗಳೂರಿನ 40,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಬುಧವಾರ ಮುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಆಧಾರಿತ ಸಾರಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಒಕ್ಕೂಟದ (IFAT) ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಇನಾಯತ್ ಅಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಲಾಗಿತ್ತು. ವಿತರಣಾ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಯಾವುದೇ ಸೂಚನೆ ನೀಡದೆ ಅವರ ಐಡಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿವೆ ಎಂದು ಅಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದಿ ನ್ಯೂ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

Tags:    

Writer - ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ

contributor

Editor - ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ

contributor

Byline - ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ

contributor

Similar News