ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತೆರೆದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳಿಗೆ ಮಗು ಬೀಳುತ್ತಿರುವ ದುರಂತ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಿರುವುದೇಕೆ?

ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯೂ ಮಗುವೊಂದು ತೆರೆದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗೆ (ಬೋರ್‌ವೆಲ್) ಬಿದ್ದಾಗ, ಭಾರತವು ಅದೇ ಹಳೆಯ ದುರಂತಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ, ಸ್ಥಳಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೂ ಈ ಘಟನೆ ಮಾತ್ರ ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅದೇ ಹಳೆಯ ಘಟನೆಯನ್ನು ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.

ಇದಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಉದಾಹರಣೆ ಅಂಬಾಲಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಬಾಲಕನೊಬ್ಬ ತೆರೆದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯೊಳಗೆ ಜಾರಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದು, ಮತ್ತೊಂದು ಹತಾಶ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಕೆಲವೇ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪರಿಚಿತ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮರುಕಳಿಸಿದವು. ಆತಂಕಗೊಂಡ ಪೋಷಕರು, ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿರುವ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು, ಪ್ರತಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ನೇರಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು, ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಗರ್ಜಿಸುವ ಭಾರೀ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಯದ ವಿರುದ್ಧ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಾ ಧಾವಿಸಿ ಬಂದ ಸೇನೆ ಹಾಗೂ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ತಂಡಗಳು ಅಲ್ಲಿದ್ದವು. ಆದರೆ, 21 ಗಂಟೆಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ದುರಂತದಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯವಾಯಿತು. ನಿರ್ವೈರ್ ಸಿಂಗ್ ಎಂಬ ಆ ಬಾಲಕ ಬದುಕುಳಿಯಲಿಲ್ಲ.

ಈ ಘಟನೆಯು ದೇಶದ ಅನೇಕ ಜನರಿಗೆ 'ಪ್ರಿನ್ಸ್' ಎಂಬ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುಟ್ಟ ಬಾಲಕನ ಹಳೆಯ ನೆನಪನ್ನು ಮರುಕಳಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಅದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಾಗಿತ್ತು.

►ಬದುಕಿ ಬಂದ ಪ್ರಿನ್ಸ್

2006ರ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ, ಹರಿಯಾಣದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಲ್ದಾಹೇರಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷದ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಸುಮಾರು 60 ಅಡಿ ಆಳದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದನು. ಆ ನಂತರ ನಡೆದ ಘಟನೆಯು ದೇಶದ ಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ನೇರಪ್ರಸಾರದ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಾಗಿ ಇತಿಹಾಸ ಸೇರಿತು.

ಸುಮಾರು ಎರಡು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಇಡೀ ದೇಶವೇ ಉಸಿರು ಬಿಗಿಹಿಡಿದು ಕಾಯುತ್ತಿತ್ತು. ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಯೋಧರು, ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು, ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮಗುವನ್ನು ತಲುಪಲು ದಣಿವರಿಯದೆ ಶ್ರಮಿಸಿದರು. ಕೊಳವೆಬಾವಿಗೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಮತ್ತೊಂದು ಗುಂಡಿಯನ್ನು ತೋಡಿ, ನಂತರ ಸುರಂಗದ ಮೂಲಕ ಅತ್ಯಂತ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಮಗುವನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಹೊರ ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಿನ್ಸ್‌ನ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒಂದು ಪವಾಡವೆಂದೇ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಭಾರತದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಚಾತುರ್ಯ, ಸೇನೆಯ ವೃತ್ತಿಪರತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿತು.

ಇಂತಹ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಘಟನೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮರುಕಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅನೇಕರು ನಂಬಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಅವರ ನಂಬಿಕೆ ಸುಳ್ಳಾಯಿತು.

►ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಲೇ ಇರುವ ದುರಂತ

ಪ್ರಿನ್ಸ್‌ನ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆದು ಎರಡು ದಶಕಗಳು ಕಳೆದಿದ್ದರೂ, ಹರಿಯಾಣ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಗುಜರಾತ್, ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ವಿಭಿನ್ನ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತಾರು ಮಕ್ಕಳು ತೆರೆದ ಅಥವಾ ಮುಚ್ಚದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದಾರೆ.

ಕೆಲವರು ಸುದೀರ್ಘ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ ಬದುಕುಳಿದರು. ಆದರೆ, ಹಲವರು ಬದುಕುಳಿಯಲಿಲ್ಲ.

ಅತ್ಯಂತ ಹೃದಯವಿದ್ರಾವಕ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಾಹಿಯ ಪ್ರಕರಣ. ಇದು 2012ರಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ಹರಿಯಾಣದ ಮಾನೇಸರ್‌ ನಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಆಕೆಯ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವ ಮುನ್ನ, ಆಕೆ ಹಲವಾರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯೊಳಗೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು. 2019ರಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಸಂಗ್ರೂರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟ ಬಾಲಕ ಫತೇವೀರ್ ಸಿಂಗ್, ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಿದ್ದನು. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತಿರುಚಿರಾಪಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯಿಂದ ಸುಜಿತ್ ವಿಲ್ಸನ್ ಅವರ ಮೃತದೇಹ ಕೊಳೆತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಪ್ರಕರಣವೂ ಇದೇ ರೀತಿಯದ್ದಾಗಿತ್ತು.

ಪ್ರತಿ ಘಟನೆಯೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮ ಜಾರಿಯ ಭರವಸೆಗಳನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ತೆರೆದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ.

►ಈ ಅಪಘಾತಗಳು ಏಕೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ?

ದುರ್ಬಲ ನಿಯಮಗಳು, ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಜಾರಿಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಮಿಶ್ರಣವೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.

ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸಾವಿರಾರು ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳನ್ನು ಕೊರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊಳವೆಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಬರುವುದು ನಿಂತಾಗ, ಅದನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಮುಚ್ಚುವ ಬದಲು ಹಾಗೆಯೇ ಕೈಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಸಡಿಲವಾದ ಮರದ ಹಲಗೆಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಶೀಟ್‌ಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರೆದೇ ಇರುತ್ತವೆ.

ಈ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳ ವ್ಯಾಸವು ಕೆಲವೇ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಕಿರಿದಾಗಿದ್ದರೂ, ಭೂಮಿಯ ಆಳಕ್ಕೆ ನೂರಾರು ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇವು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುವ ಕುತೂಹಲದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದ ಮೃತ್ಯುಕೂಪಗಳಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಳಸದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸುತ್ತ ಬೇಲಿ ಹಾಕಲು ಭಾರತದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರತೆ ಇಲ್ಲ. ಇದರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯು ಭೂಮಾಲೀಕರು, ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಡುವೆ ಹಂಚಿಹೋಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ ಯಾರ ಮೇಲೂ ಇಲ್ಲದಂತಾಗುತ್ತದೆ.

►ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಸೇನೆಯನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಕರೆಯುವುದೇಕೆ?

ಪ್ರತಿ ಕೊಳವೆಬಾವಿ ಅಪಘಾತದ ನಂತರವೂ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇನೆಂದರೆ, ನಾಗರಿಕ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಂತೆ ಕಾಣುವ ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಸೇನೆಯನ್ನು ಏಕೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಎಂಬುದು.

ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಸರಳವಾಗಿದೆ. ಕಿರಿದಾದ ಹಾಗೂ ನೇರವಾದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯಿಂದ ಮಗುವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಸವಾಲಿನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ನಿಖರವಾದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್, ಮಣ್ಣು ಅಗೆಯುವ ಪರಿಣಿತಿ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಮನ್ವಯ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಲಿನ ಮಣ್ಣು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕುಸಿಯದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತಾ ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡದ ನಡುವೆಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು, ವಿಶೇಷ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪಡೆ (NDRF) ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪಡೆಗಳ (SDRF) ಜೊತೆಗೆ, ಸೇನಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ದೇಶದ ಕೊನೆಯ ಭರವಸೆಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೆ, ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯ ಸೇನಾ ನಿಯೋಜನೆಯೂ ಒಂದು ಮುಜುಗರದ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವತ್ತೂ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಬಾರದಿದ್ದ ಇಂತಹ ಅಪಾಯಗಳಿಂದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು, ಭಾರತದ ಗಣ್ಯ ಸೇನಾ ಪಡೆಯನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸರಿ?

►ವಿದೇಶಗಳಿಂದ ಕಲಿಯಬೇಕಾದುದು

ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅಂತರ್ಜಲದ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಇತರ ದೇಶಗಳು, ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕಾ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತವೆ.

ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ, ಕೈಬಿಡಲಾದ ಬಾವಿಗಳನ್ನು ಸಿಮೆಂಟ್ ಅಥವಾ ವಿಶೇಷ ಸೀಲಿಂಗ್ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ವೃತ್ತಿಪರರ ಮೂಲಕ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಈ ಬಾವಿಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ, ನಿಯತಕಾಲಿಕ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಬಾವಿಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಮುಚ್ಚದೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ವಹಿಸುವ ಭೂಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಭಾರೀ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಲವಾರು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳು ಸಹ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಬಾವಿ-ನೋಂದಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇದು ಪ್ರತಿ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಬಾವಿಯ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಇರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಲಿನ ಉದ್ದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ: ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಅಪಾಯವನ್ನು ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವುದು.

ಭಾರತದಲ್ಲೂ ನಿಯಮಗಳಿವೆ. ಆದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕೊರತೆ ಇರುವುದು ಅವುಗಳ ನಿರಂತರ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ.

►ಏನು ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ?

ಬಳಸದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟ ತಕ್ಷಣವೇ ಮುಚ್ಚಬೇಕು. ಪ್ರತಿ ಹೊಸ ಕೊಳವೆಬಾವಿಯನ್ನು ಜಿಯೋ-ಟ್ಯಾಗ್ ಮಾಡಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ಡೇಟಾಬೇಸ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಬೇಕು. ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತಗಳು ನಿಯತಕಾಲಿಕ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಪಂಚಾಯತ್ ಮತ್ತು ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಪಘಾತಗಳು ಸಂಭವಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಇಂತಹ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಬಾವಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು. ಭಾರೀ ಆರ್ಥಿಕ ದಂಡ ಮತ್ತು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಿಂದ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಇರಬಾರದು; ಅದು ನಿಯಮವಾಗಬೇಕು.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೂ ಇದಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು, ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ನಾಗರಿಕರು ಅಪಾಯಕಾರಿ ತೆರೆದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಹುದು.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಾಗೃತಿಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ರೈತರು, ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರು ಮತ್ತು ಭೂಮಾಲೀಕರು ತೆರೆದ ಕೊಳವೆಬಾವಿ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಮುಗಿಯದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಅದು ಪ್ರಾಣಕ್ಕೆ ಕುತ್ತು ತರುವ ಅಪಾಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

►ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷೆ

ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅತ್ಯಂತ ಹತಾಶೆಯಿಂದ ಮಣ್ಣು ಅಗೆಯುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳು ಅವರ ಕರುಣೆ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸಾಧಾರಣ ಸಮರ್ಪಣಾ ಭಾವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಇದು ನಮ್ಮ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರಂತರ ವೈಫಲ್ಯವನ್ನೂ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಗತಿಯ ನಿಜವಾದ ಅಳತೆಗೋಲು, ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಗಳು ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಗುವನ್ನು ಎಷ್ಟು ಬೇಗ ತಲುಪುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಯಾವುದೇ ಮಗುವೂ ಇಂತಹ ಕೈಬಿಡಲಾದ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗೆ ಬೀಳದಂತೆ ತಡೆದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅದು ನಿಜವಾದ ಪ್ರಗತಿ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ, ನಡೆಯುವ ಪ್ರತಿ ಹೊಸ ಅಪಘಾತವೂ ಹಳೆಯ ಗಾಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕೆದಕುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ದುರಂತಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವುದು ಅವುಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣಕ್ಕಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅವು ನಮಗೆ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ ಹೋಗಿರುವುದೇ ಕಾರಣ ಎಂಬುದನ್ನು ಭಾರತಕ್ಕೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.