Vartha Bharati
Vartha Bharati
  • ಸುದ್ದಿಗಳು 
    • ರಾಜ್ಯ
    • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
    • ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
    • ಗಲ್ಫ್
    • ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್
    • ಕಾಸರಗೋಡು
    • ಬ್ರೇಕಿಂಗ್
    • ಕ್ರೀಡೆ
    • ಸಿನಿಮಾ
    • ಕ್ರೈಂ
  • ಜಿಲ್ಲೆಗಳು 
    • ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ
    • ಉಡುಪಿ
    • ಶಿವಮೊಗ್ಗ
    • ಕೊಡಗು
    • ಯಾದಗಿರಿ
    • ದಾವಣಗೆರೆ
    • ವಿಜಯನಗರ
    • ಚಿತ್ರದುರ್ಗ
    • ಉತ್ತರಕನ್ನಡ
    • ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು
    • ತುಮಕೂರು
    • ಹಾಸನ
    • ಮೈಸೂರು
    • ಚಾಮರಾಜನಗರ
    • ಬೀದರ್‌
    • ಕಲಬುರಗಿ
    • ರಾಯಚೂರು
    • ವಿಜಯಪುರ
    • ಬಾಗಲಕೋಟೆ
    • ಕೊಪ್ಪಳ
    • ಬಳ್ಳಾರಿ
    • ಗದಗ
    • ಧಾರವಾಡ‌
    • ಬೆಳಗಾವಿ
    • ಹಾವೇರಿ
    • ಮಂಡ್ಯ
    • ರಾಮನಗರ
    • ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ
    • ಕೋಲಾರ
    • ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ
    • ಚಿಕ್ಕ ಬಳ್ಳಾಪುರ
  • ವಿಶೇಷ 
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ - ಓದುಗರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 23ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 22ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ
    • ಆರೋಗ್ಯ
    • ಇ-ಜಗತ್ತು
    • ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
    • ಜೀವನಶೈಲಿ
    • ಆಹಾರ
    • ಝಲಕ್
    • ಬುಡಬುಡಿಕೆ
    • ಓ ಮೆಣಸೇ
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 21ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ
    • ಕೃತಿ ಪರಿಚಯ
    • ಮಾಹಿತಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ
  • ವಿಚಾರ 
    • ಸಂಪಾದಕೀಯ
    • ಅಂಕಣಗಳು
      • ಬಹುವಚನ
      • ಮನೋ ಚರಿತ್ರ
      • ಮುಂಬೈ ಸ್ವಗತ
      • ವಾರ್ತಾ ಭಾರತಿ ಅವಲೋಕನ
      • ಜನಚರಿತೆ
      • ಈ ಹೊತ್ತಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ
      • ವಿಡಂಬನೆ
      • ಜನ ಜನಿತ
      • ಮನೋ ಭೂಮಿಕೆ
      • ರಂಗ ಪ್ರಸಂಗ
      • ಯುದ್ಧ
      • ಪಿಟ್ಕಾಯಣ
      • ವಚನ ಬೆಳಕು
      • ಆನ್ ರೆಕಾರ್ಡ್
      • ಗಾಳಿ ಬೆಳಕು
      • ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ 70
      • ಜವಾರಿ ಮಾತು
      • ಚರ್ಚಾರ್ಹ
      • ಜನಮನ
      • ರಂಗದೊಳಗಿಂದ
      • ಭೀಮ ಚಿಂತನೆ
      • ನೀಲಿ ಬಾವುಟ
      • ರಂಗಾಂತರಂಗ
      • ತಿಳಿ ವಿಜ್ಞಾನ
      • ತಾರಸಿ ನೋಟ
      • ತುಂಬಿ ತಂದ ಗಂಧ
      • ಫೆಲೆಸ್ತೀನ್ ‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದೇನು?
      • ಭಿನ್ನ ರುಚಿ
      • ಛೂ ಬಾಣ
      • ಸ್ವರ ಸನ್ನಿಧಿ
      • ಕಾಲಂ 9
      • ಕಾಲಮಾನ
      • ಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶೆ
      • ದಿಲ್ಲಿ ದರ್ಬಾರ್
      • ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಚಿಂತನೆ
      • ಕಮೆಂಟರಿ
      • magazine
      • ನನ್ನೂರು ನನ್ನ ಜನ
      • ಕಾಡಂಕಲ್ಲ್ ಮನೆ
      • ಅನುಗಾಲ
      • ನೇಸರ ನೋಡು
      • ಮರು ಮಾತು
      • ಮಾತು ಮೌನದ ಮುಂದೆ
      • ಒರೆಗಲ್ಲು
      • ಮುಂಬೈ ಮಾತು
      • ಪ್ರಚಲಿತ
    • ಲೇಖನಗಳು
    • ವಿಶೇಷ-ವರದಿಗಳು
    • ನಿಮ್ಮ ಅಂಕಣ
  • ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್
  • ಕ್ರೀಡೆ
  • ವೀಡಿಯೋ
  • ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ
  • ಇ-ಪೇಪರ್
  • ENGLISH
images
  • ಸುದ್ದಿಗಳು
    • ರಾಜ್ಯ
    • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
    • ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
    • ಗಲ್ಫ್
    • ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್
    • ಕಾಸರಗೋಡು
    • ಬ್ರೇಕಿಂಗ್
    • ಕ್ರೀಡೆ
    • ಸಿನಿಮಾ
  • ಜಿಲ್ಲೆಗಳು
    • ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ
    • ಉಡುಪಿ
    • ಮೈಸೂರು
    • ಶಿವಮೊಗ್ಗ
    • ಕೊಡಗು
    • ದಾವಣಗೆರೆ
    • ವಿಜಯನಗರ
    • ಚಿತ್ರದುರ್ಗ
    • ಉತ್ತರಕನ್ನಡ
    • ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು
    • ತುಮಕೂರು
    • ಹಾಸನ
    • ಚಾಮರಾಜನಗರ
    • ಬೀದರ್‌
    • ಕಲಬುರಗಿ
    • ಯಾದಗಿರಿ
    • ರಾಯಚೂರು
    • ವಿಜಯಪುರ
    • ಬಾಗಲಕೋಟೆ
    • ಕೊಪ್ಪಳ
    • ಬಳ್ಳಾರಿ
    • ಗದಗ
    • ಧಾರವಾಡ
    • ಬೆಳಗಾವಿ
    • ಹಾವೇರಿ
    • ಮಂಡ್ಯ
    • ರಾಮನಗರ
    • ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ
    • ಕೋಲಾರ
    • ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ
    • ಚಿಕ್ಕ ಬಳ್ಳಾಪುರ
  • ವಿಶೇಷ
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 22ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ
    • ಆರೋಗ್ಯ
    • ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
    • ಜೀವನಶೈಲಿ
    • ಆಹಾರ
    • ಝಲಕ್
    • ಬುಡಬುಡಿಕೆ
    • ಓ ಮೆಣಸೇ
    • ವಾರ್ತಾಭಾರತಿ 21ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ವಿಶೇಷಾಂಕ
    • ಕೃತಿ ಪರಿಚಯ
    • ಮಾಹಿತಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ
  • ವಿಚಾರ
    • ಸಂಪಾದಕೀಯ
    • ಅಂಕಣಗಳು
    • ಲೇಖನಗಳು
    • ವಿಶೇಷ-ವರದಿಗಳು
    • ನಿಮ್ಮ ಅಂಕಣ
  • ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್
  • ಕ್ರೀಡೆ
  • ವೀಡಿಯೋ
  • ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ
  • ಇ-ಪೇಪರ್
  • ENGLISH
  1. Home
  2. ವಿಚಾರ
  3. ನಿಮ್ಮ ಅಂಕಣ
  4. ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ಯುದ್ಧ: ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಂತರ...

ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ಯುದ್ಧ: ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖಭಂಗದತ್ತ ಅಮೆರಿಕ!?

ಡಾ. ಡಿ.ಸಿ. ನಂಜುಂಡಡಾ. ಡಿ.ಸಿ. ನಂಜುಂಡ30 March 2026 11:11 AM IST
share
ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ಯುದ್ಧ: ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖಭಂಗದತ್ತ ಅಮೆರಿಕ!?

ತನಗೆ ಬೇಕಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದೇಶದ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ನೀಡಿದವರು ಯಾರು? ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷವು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಯುದ್ಧ ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದಂತೆಯೇ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅವಮಾನ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಎಷ್ಟು ನಿಜ? ಇತಿಹಾಸ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಪರಿಗಣಿಸಿದಾಗ, ಈ ಹೋಲಿಕೆ ಎಷ್ಟು ಸರಿ ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧವು 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಮುಖ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಆದರೆ ಈ ಯುದ್ಧವು ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಡೆದು ಸಾವಿರಾರು ಅಮೆರಿಕನ್ ಸೈನಿಕರ ಜೀವಹಾನಿ ಹಾಗೂ ದೇಶದೊಳಗಿನ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ಕೊನೆಗೆ ಅಮೆರಿಕ ಅವಮಾನಕರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ತಜ್ಞರು ಅಮೆರಿಕದ ಸೈನಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ವೈಫಲ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿಯೇ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಅಂದರೆ ದೀರ್ಘ ಮತ್ತು ಗೆಲುವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಸಿಲುಕುವ ಭೀತಿ ಎಂದರ್ಥ.

ಇಂದಿನ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ಅದೇ ರೀತಿಯ ಅರ್ಥ ಬರುವ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇರಾನ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಬಲವಾದ ಸೈನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಾಕ್ಸಿ ಮಿತ್ರರ ಬೆಂಬಲ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ಸೈನಿಕ ದಾಳಿಯು ಅಮೆರಿಕದ ತಕ್ಷಣದ ಗೆಲುವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಯುದ್ಧವು ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಈ ಅಂಶವೇ ಕೆಲ ವಿಶ್ಲೇಷಕರಿಗೆ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಆದರೆ ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಮಹತ್ವದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳೂ ಇವೆ. ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ನೇರವಾಗಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನೆಲದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಹೆಚ್ಚು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಾಧಾರಿತ ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದೆ. ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು, ಸೈಬರ್ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಹೈಪರ್‌ಸಾನಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಳಿಗಳು. ಇದು ಇಂದು ಯುದ್ಧದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇಂದಿನ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸುವುದು ತಪ್ಪಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಕೆಲವರ ವಾದ.

ಇದಲ್ಲದೆ, ಇಂದು ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯವೂ ಬದಲಾಗಿದೆ. ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶೀತಲಯುದ್ಧದ ಪ್ರಭಾವವಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ-ಸೋವಿಯತ್ ಸಂಘರ್ಷದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ರಾಜಕೀಯ, ತೈಲ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ಪಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಈ ಯುದ್ಧವು ಕೇವಲ ಎರಡು ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಲ್ಲ.

ಕೆಲವು ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಕೆಲವು ಕ್ರಮಗಳು ಅಂತರ್‌ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೆಲವು ದಾಳಿಗಳು ಇರಾನ್‌ನ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ಕೇಳಿಬಂದಿವೆ. ಇರಾನ್‌ನ ಶಾಲೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ನೂರಾರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೊಂದುಹಾಕಿವೆ. ಇವುಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಘನತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಮಟ್ಟದ ಅವಮಾನ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಅವಸರದ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಎಂದು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಗೆಲುವು ಅಥವಾ ಸೋಲು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸೈನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ರಾಜಕೀಯ ಫಲಿತಾಂಶ, ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಭಾವ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ಅಂತಿಮ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೆ, ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷವು ಇನ್ನೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಅಂತಿಮ ಫಲಿತಾಂಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇರಾನ್ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಸುಲಭ ತುತ್ತು ಅಂತೂ ಆಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಪ್ರಚಾರ. ಯಾವುದೇ ಯುದ್ಧದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಎರಡು ದೇಶಗಳು ವಿಶ್ವದ ಮುಂದೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕಥನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ದೇಶಗಳು ಅಥವಾ ಗುಂಪುಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಯುದ್ಧ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲವಾಗಿ ತೋರಿಸಲು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸಲು ಬಳಸುವ ಒಂದು ತಂತ್ರವಾಗಿರಬಹುದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಕೆಲವರು.

ಗಲ್ಫ್ ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಪ್ರತಿರೋಧದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇತಿಹಾಸದ ಪಾಠಗಳು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ. 1990-91ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧ ಅಮೆರಿಕ ನೇತೃತ್ವದ ಮೈತ್ರಿ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ತ್ವರಿತ ಸೈನಿಕ ಜಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತ್ತು. ಇರಾಕ್ ಕುವೈತ್‌ನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದ ನಂತರ, ಅಮೆರಿಕ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮಿತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತೀವ್ರ ವಾಯು ದಾಳಿ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ದಾಳಿಗಳ ಮೂಲಕ ಇರಾಕ್ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಈ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಸಂಘಟಿತ ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿತು. ಆದರೆ ಈ ಜಯ ಅಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ತರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದ ಸಂಗತಿ. ಗಲ್ಫ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಅದು ಮುಂದೆ 26/11 ಅಂತಹ ಘಟನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಇದನ್ನೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಇರಾನ್‌ನ ತಂತ್ರವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಅದು ಇರಾಕ್‌ನಂತೆ ನೇರವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ರಾಷ್ಟ್ರವಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ; ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಮೊಜಾಹಿಕ್ ಎಂಬ ತಂತ್ರವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅಂದರೆ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಸಣ್ಣ ಆದರೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಯುದ್ಧ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ವಿಧಾನ. ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಾಕ್ಸಿ ಗುಂಪುಗಳ ಮೂಲಕ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಕ್ಷಿಪಣಿ ಮತ್ತು ಡ್ರೋನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅದರ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸ್ಥಿತಿ. ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕಿರಿದಾದ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸಹಜ ರಕ್ಷಣಾ ಲಾಭವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಾರ್ಮುಝ್ ಜಲಸಂಧಿ ವಿಶ್ವದ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ದಾರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಉಂಟುಮಾಡುವುದು ಕೂಡ ಅದರ ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡ ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಇರಾನ್ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತನ್ನ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಅಮೆರಿಕ ಬೇಸ್ತು ಬಿದ್ದಿದೆ.

ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರತಿರೋಧವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಯುದ್ಧದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ. ಅದು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಹುಮುಖವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಒತ್ತಡದ ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಕ್ಷಿಪಣಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಗುಂಪುಗಳು ಅಮೆರಿಕ ಅಥವಾ ಅದರ ಮಿತ್ರರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಬಳಕೆ ಮೂಲಕ ದೊಡ್ಡ ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವುದು ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ತಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗಲ್ಫ್ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಕೆಲವು ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ: ಗಲ್ಫ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಗುರಿ ಕುವೈತ್‌ನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ಯುದ್ಧದ ಗುರಿಗಳು ಬಹಳ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಇದು ಮೂರು ದೇಶಗಳ ಅಹಂನ ಆಟವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಈ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಕೆಲವರು ಮತ್ತೆ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಜಯದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಬಲ ಇವುಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾಮ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತಜ್ಞರು ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ, ಗಲ್ಫ್ ಯುದ್ಧವು ಇನ್ನೊಂದು ಪಾಠವನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಬಹುದು, ಆದರೆ ಬಹಳ ಬೆಲೆ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್ ವೆನೆಝುವೆಲಾ ಅಲ್ಲ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರತಿ ಹೋರಾಟ ಒಂದು ಹೊಸ ರೀತಿಯ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದು ನೇರ ಸೈನಿಕ ಮುಖಾಮುಖಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಬಹುಮುಖ ಒತ್ತಡದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ; ಅಮೆರಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ ಇರಾನ್ ತನ್ನ ವಿಭಿನ್ನ ತಂತ್ರಗಳಿಂದ ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇಂದಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಲ್ಫ್ ಯುದ್ಧದಂತೆ ಸರಳವಾಗಿ ಅಥವಾ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೈಫಲ್ಯವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಇದೆ. ಇದು ಒಂದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ. ಇಲ್ಲಿ ಗೆಲುವು ಅಥವಾ ಸೋಲು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸದಿದ್ದರೂ ಅದರ ಪರಿಣಾಮಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಅಮೆರಿಕ ಈಗಾಗಲೇ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ತರದ ಅವಮಾನ ಎದುರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ನಿಖರವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಸಂಘರ್ಷವು ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಡೆದರೆ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಜಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸದಿದ್ದರೆ, ಇಂತಹ ಹೋಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ತರ್ಕಬದ್ಧವಾಗಿ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.

ಇದಲ್ಲದೆ, ವಿಶ್ವ ಶಾಂತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಈ ರೀತಿಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ವಿಸ್ತಾರಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾತುಕತೆಗಳು, ಅಂತರ್‌ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಸಂವಾದದ ಮಾರ್ಗಗಳು ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗವಾಗಬಹುದು. ಯುದ್ಧವು ಯಾವತ್ತಿಗೂ ಅಂತಿಮ ಪರಿಹಾರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಇತಿಹಾಸವು ನಮಗೆ ಕಲಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾಠವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷವು ಇನ್ನೂ ಬೇರೆ ಆಯಾಮವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆ ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೇಗ ಶಾಶ್ವತ ಶಾಂತಿ ಸ್ಥಾಪನೆ ಅಗತ್ಯ.

Tags

Middle East WarAmerica
share
ಡಾ. ಡಿ.ಸಿ. ನಂಜುಂಡ
ಡಾ. ಡಿ.ಸಿ. ನಂಜುಂಡ
Next Story
X