ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿರುವ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ದ್ವೀಪ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಉಡಾಯಿಸಿದ ಇರಾನ್; ಈ ದಾಳಿ ಮಹತ್ವದ್ದು ಯಾಕೆ?
Photo Credit : AP , PTI
ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿರುವ ಅಮೆರಿಕ-ಯುಕೆ ಜಂಟಿ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಯಾದ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ಇರಾನ್ ಎರಡು ಮಧ್ಯಂತರ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಉಡಾಯಿಸಿರುವುದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯವನ್ನು ಮೀರಿ ತನ್ನ ದಾಳಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸಂಭಾವ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್ನ ಸೌತ್ ಪಾರ್ಸ್ ಅನಿಲ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೇಲೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ನಡೆಸಿದ ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಮಧ್ಯೆ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ ಟೆಹ್ರಾನ್ ತನ್ನ ಪ್ರತೀಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದೆ. ಖತರ್ನಲ್ಲಿನ ಇಂಧನ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.
ಇರಾನ್ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರದ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಕಡೆಗೆ ಎರಡು ಮಧ್ಯಮ ಶ್ರೇಣಿಯ ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳನ್ನು ಉಡಾಯಿಸಿತು, ಆದರೆ ಅವು ಎರಡೂ ಯುಎಸ್-ಯುಕೆ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಡೆದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್ ಶುಕ್ರವಾರ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇರಾನ್ ಉಡಾವಣೆ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಹಾರಾಟದ ವೇಳೆ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಯುಎಸ್ ಯುದ್ಧನೌಕೆಯಿಂದ ಉಡಾಯಿಸಲಾದ SM-3 ಪ್ರತಿಬಂಧಕದಿಂದ ತಡೆಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪ್ರತಿಬಂಧ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ದಾಳಿ ಮಹತ್ವದ್ದು ಯಾಕೆ?
ಚಾಗೋಸ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿರುವ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ, ಇರಾನ್ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ "ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ" ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಗಾಗಿ ಬ್ರಿಟನ್ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿಸಿರುವ ಎರಡು ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ನೆಲೆ ಆರ್ಎಎಫ್ ಫೇರ್ಫೋರ್ಡ್. ಇರಾನ್ ನಿಂದ ಸುಮಾರು 4,000 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರ ಹಿಂದೂಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಈ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿ ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಹಾರಿಸಲಾಗಿದೆ.ಆದರೆ, ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಇರಾನ್ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಗೊಳಿಸಿದ ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಿಂತ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್ ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಇದು ಇರಾನ್ನ ಮೊದಲ ಮಧ್ಯಂತರ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ (IRBMs) ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ದೂರದ ಯುಎಸ್ ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುವ ಹೊಸ ತಂತ್ರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇರಾನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಅರಘ್ಚಿ ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು ದೇಶವು ತನ್ನ ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು 2,000 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು.
ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಏಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ?
ಚಾಗೋಸ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ, ಅಮೆರಿತ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಮಿಲಿಟರಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಇದು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಇರಾಕ್ನಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಅಮೆರಿಕದ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಾಂಬರ್ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸ್ವತ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅಲ್ ಜಜೀರಾ ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಈ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಲಂಡನ್ನಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಯುಕೆ ಮತ್ತು ಮಾರಿಷಸ್ ನಡುವಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿವಾದದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದೆ. 1968 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ನಿಂದ ಮಾರಿಷಸ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಪ್ಪಂದದಡಿಯಲ್ಲಿ, ದೇಶವು ಚಾಗೋಸ್ ದ್ವೀಪಸಮೂಹದ ಮೇಲಿನ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದ ಹಕ್ಕನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿತು. ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಯುಎಸ್ ನೆಲೆಯು 99 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಮಾರಿಷಸ್ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಯುಕೆ ಮತ್ತು ಮಾರಿಷಸ್ ನಡುವಿನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಒಪ್ಪಂದವು ಯುಎಸ್ ಐದು ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬಳಸುತ್ತಿರುವ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಈ ನೆಲೆಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಭದ್ರತೆಯ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಗೌಪ್ಯತೆಯಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ದಶಕಗಳ ಊಹಾಪೋಹಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಿಮಾನಗಳಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಸಮುದ್ರ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವೀಪಸಮೂಹದ ಹೊರಗಿನ ದ್ವೀಪಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾರ್ಗಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪತ್ಯೇಕವಾಗಿರುವ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಹತ್ತಿರದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಸುಮಾರು 1,000 ಮೈಲುಗಳು (1,600 ಕಿಮೀ) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
►ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಏನು?
ದ್ವೀಪದ ದೂರದ ಸ್ಥಳವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಅದರ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ತರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. 1979 ರ ಇರಾನ್ನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರ, ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ಪ್ರಮುಖ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಇದು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಯುಎಸ್ ಮಿಲಿಟರಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಯಿತು ಎಂದು ʼಅಲ್ ಜಝೀರಾʼ ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.
2001 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11ರಂದು ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಇದರ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಮತ್ತೆ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಕೆಲವೇ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ 2,000 ವಾಯುಪಡೆಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು. "ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ವಿರುದ್ಧದ ಯುದ್ಧ"ದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ CIA ಯ "extraordinary rendition program" ನ ಭಾಗವಾಯಿತು. ಈ ರಹಸ್ಯ ಉಪಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಬಂಧಿತರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಗಡಿಯಾಚೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿ, ಕಾನೂನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ ರಹಸ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.
►‘ರಹಸ್ಯ’ ಇತಿಹಾಸ ಹೊಂದಿರುವ ಯುಕೆ-ಯುಎಸ್ ನೆಲೆ
ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ, ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಯುಕೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ದ್ವೀಪವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 2007 ರಲ್ಲಿ, ಯುರೋಪ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನೇಮಿಸಿದ ಮಾಜಿ ಸ್ವಿಸ್ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್ ಡಿಕ್ ಮಾರ್ಟಿ, “ಅಮೆರಿಕದ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಬಂಧಿತರ ‘ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ’ಯಲ್ಲಿ ಡಿಯಾಗೋ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ದ್ವೀಪ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿವೆ ಎಂಬುದರ ಪುರಾವೆಯಾಗಿ ದೃಢೀಕರಣಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದೇನೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ಕುರಿತ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿಶೇಷ ವರದಿಗಾರ ಮ್ಯಾನ್ಫ್ರೆಡ್ ನೋವಾಕ್, "ಭಯೋತ್ಪಾದಕ" ಶಂಕಿತರನ್ನು "ಬಂಧನ" ಮಾಡಲು ದ್ವೀಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳು ದೊರೆತಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಹಿಂಸಾಚಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕುರಿತು ಯುಎಸ್ ಸೆನೆಟ್ ನಡೆಸಿದ ನಂತರದ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್ನ "ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಹಕಾರ" ದೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಬ್ರಿಟನ್ನ ಪಾತ್ರದ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಯುಕೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೆನೆಟ್ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಹಲವು ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಆದರೆ ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಗಳು ಕಳೆದುಹೋಗಿವೆ ಎಂದು ಯುಕೆ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಚೇರಿ ಹೇಳಿತ್ತು.
ಇರಾನ್ ಈ ನೆಲೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಅದು ಕೇವಲ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಂಘರ್ಷದ ಭೌಗೋಳಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಭೂತ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ವಿರುದ್ಧ ಇರಾನ್ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿದಾಳಿಯು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯವನ್ನು ಮೀರಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
