ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಎರಡೂವರೆ ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ ಯಾರು?

ವಿಮಾನದ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒರೆಗಾನ್‌ನಿಂದ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ರಫ್ತು ಮಾಡಲು ಯತ್ನಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತ ಮೂಲದ ಏವಿಯೇಷನ್ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ ಅವರಿಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಫೆಡರಲ್ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ 30 ತಿಂಗಳ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಜಯ್ ಅವರ ಈ ಯೋಜನೆ ಸಂಭಾವ್ಯ ಮಿಲಿಟರಿ ಬಳಕೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ವಾಯುಯಾನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕದ ರಫ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. 2024ರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೋರಿಡಾದಲ್ಲಿ ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದ್ದ ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ ಯಾರು?

ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ (58) ಭಾರತ ಮೂಲದ ಏವಿಯೇಷನ್ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮತ್ತು ಅರೆಜೊ ಏವಿಯೇಷನ್‌ನ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ಪಾಲುದಾರ. ಜಾಗತಿಕ ವಾಯುಯಾನ ಪೂರೈಕೆ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದ ಸಂಜಯ್, ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ವಿಮಾನ ಘಟಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ರಫ್ತು ಅನುಸರಣೆ ನಿಯಮಗಳ ಕುರಿತು ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ, ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದ ಅನುಭವಿ ಉದ್ಯಮಿ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆರಿಕದ ರಫ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಫೆಡರಲ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅವರಿಗೆ 30 ತಿಂಗಳ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿದೆ.

ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿದ್ದೇಕೆ?

ಸಂಜಯ್ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ವಿಮಾನದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ಪಿತೂರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಮಾನ ಭಾಗಗಳ ಅಂತಿಮ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಅವರು ಯತ್ನಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಟರ್‌ಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ದೂರು ಮತ್ತು ಬಂಧನ ವಾರಂಟ್ ಹೊರಡಿಸಿದ ನಂತರ 2024 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 17ರಂದು ಫ್ಲೋರಿಡಾದ ಮಿಯಾಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಬಂಧನದಲ್ಲಿದ್ದ ಸಂಜಯ್ 2025 ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.

ವಿಮಾನದ ಯಾವೆಲ್ಲ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳು ಇದ್ದವು?

ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವೆಂದರೆ Attitude and Heading Reference System (AHRS). ಈ ಸಾಧನವು ವಿಮಾನ ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಮತ್ತು ಹಾರಾಟ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ನಾಗರಿಕ ಹಾಗೂ ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಷ್ಯಾದಂತಹ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ರವಾನಿಸುವ ಮೊದಲು ಅಮೆರಿಕ ಕಾನೂನಿನಂತೆ ವಿಶೇಷ ರಫ್ತು ಅನುಮತಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಈ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು, ಕೌಶಿಕ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಚರರು ಕೌಶಿಕ್ ಅವರ ಭಾರತೀಯ ಕಂಪನಿಯೇ ಅಂತಿಮ ಖರೀದಿದಾರ ಎಂದು, ಹಾಗೂ ಆ ಘಟಕವನ್ನು ನಾಗರಿಕ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು. ಫೆಡರಲ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಹೊರಡುವ ಮೊದಲು ಅವರನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದರು.

ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಗಂಭೀರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಯುಎಸ್ ರಫ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸುವವರ ಮೇಲೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವಾಗ—ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ಸಹಾಯಕ ಅಟಾರ್ನಿ ಜನರಲ್ ಜಾನ್ ಎ. ಐಸೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಲೋಪವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಪುನರಾವರ್ತಿತ ವಹಿವಾಟುಗಳು, ಗಣನೀಯ ಲಾಭಗಳು ಮತ್ತು ನಿಷೇಧಿತ ರಷ್ಯಾದ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ವಿದೇಶಿ ಸಹ ಪಿತೂರಿಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಯದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಯುಎಸ್ ಅಟಾರ್ನಿ ಸ್ಕಾಟ್ ಇ. ಬ್ರಾಡ್‌ಫೋರ್ಡ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ತನಿಖಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿತೂರಿ 2023 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಚರರು ಒರೆಗಾನ್ ಮೂಲದ ಪೂರೈಕೆದಾರರಿಂದ ಪದೇಪದೇ ವಿಮಾನದ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು. ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರ ಮತ್ತು ಉಪಕರಣದ ಉದ್ದೇಶಿತ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ರಫ್ತು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಯುಎಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಈ ಸಾಗಣೆ ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ತೊರೆಯುವ ಮೊದಲುಲೇ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು.

ಸಂಜಯ್ ಕೌಶಿಕ್‌ಗೆ ಯಾವ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ?

2024 ನವೆಂಬರ್ 20ರಂದು ಪೋರ್ಟ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಫೆಡರಲ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಜ್ಯೂರಿ, ರಫ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಆಡಳಿತ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಪಿತೂರಿ ನಡೆಸಿದ ಹಾಗೂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ರಫ್ತು ಮಾಡಲು ಯತ್ನಿಸಿದ ಮೂರು ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಕೌಶಿಕ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೊರಿಸಿತು. ಒರೆಗಾನ್‌ನಿಂದ ಭಾರತ ಮೂಲಕ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಮತ್ತು ಹಾರಾಟ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ರಫ್ತು ಮಾಡಲು ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಆರೋಪಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ರಫ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದೂ ದೋಷಾರೋಪಣೆಯಲ್ಲಿದೆ.

ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ—ಎರಡೂ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ರಫ್ತು-ನಿಯಂತ್ರಿತ ವಿಮಾನದ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಸಂಚು ರೂಪಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ 2025 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 9ರಂದು ಕೌಶಿಕ್ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಆರೋಪ ಸಾಬೀತಾದ ನಂತರ 2026 ಜನವರಿ 15ರಂದು ಕೌಶಿಕ್ ಅವರಿಗೆ 30 ತಿಂಗಳ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಹಾಗೂ 36 ತಿಂಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಬಿಡುಗಡೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರ ಮೇಲೆ ಹೊರಿಸಲಾದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆರೋಪವೂ ಗರಿಷ್ಠ 20 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಮತ್ತು 10 ಲಕ್ಷ ಡಾಲರ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಸಂಭಾವ್ಯ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.

ಈ ಪ್ರಕರಣ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ?

ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ನಡುವೆ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಯುಎಸ್ ರಫ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾನೂನುಗಳ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಜಾರಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ವಾಯುಯಾನದಂತಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಇದು ಬಲವಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತಾ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು—ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ—ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಯುಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.