ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್: ಜಾನುವಾರು ವೈರಸ್‌ನಿಂದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಾನವನಿಗೆ ಸೋಂಕು; ಇದು ಹೇಗೆ ಹರಡುತ್ತದೆ?
Photo Credit : un.org
ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ನಲ್ಲಿ ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್ ನಿಂದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಾನವನಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲಿರುವುದು ಗುರುವಾರ ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಕಚ್ಚುವ ನೊಣಗಳ (biting midges) ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಈ ಜಾನುವಾರು ವೈರಸ್ ಈ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್ ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. 1960ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಈ ರೋಗಕಾರಕವು ಈವರೆಗೆ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ಸ್ಥಳೀಯ ಪತ್ರಿಕೆ 'ಲೆ ಪ್ರೊಗ್ರೆಸ್' ವರದಿ ಮಾಡಿರುವಂತೆ, ಲಿಯಾನ್ ಪ್ರದೇಶದ 60 ವರ್ಷದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ತೀವ್ರ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಹೀನತೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಗಂಭೀರ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ರಾಯಿಟರ್ಸ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ವಸಂತ ಮತ್ತು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವೈರಸ್ ಹರಡಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ, ನೊಣ ಕಚ್ಚುವುದರ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲಿರಬಹುದು ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಶಂಕಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಸಾವಿಗೂ ಮುನ್ನ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ನರಸಂಬಂಧಿ ತೊಡಕುಗಳು ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್‌ಗೆ 'ಅತ್ಯಂತ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರಬಹುದು' ಎಂದು ದೇಶದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಇದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಕರಣ ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಹೇಳಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಈ ವೈರಸ್ ನಿಂದ ಯಾವುದೇ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಸರ್ಕಾರ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಡಿಸೀಸ್ ಪ್ರಿವೆನ್ಷನ್ ಅಂಡ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ (ECDC) ಮೊದಲ ಮಾನವ ಸೋಂಕಿನ ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಬ್ಲೂಮ್‌ಬರ್ಗ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಏನಿದು ವೈರಸ್?
ಶಮೊಂಡಾ ಒಂದು 'ಆರ್ಥೋಬನ್ಯಾವೈರಸ್' (orthobunyavirus). ಇದು 2011ರಿಂದ ಯುರೋಪಿನ ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿದ ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ (Schmallenberg) ವೈರಸ್‌ನ ಅದೇ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ವೈರಸ್ ಆಗಿದೆ. ಈ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಶಮೊಂಡಾ, 'ಸಿಂಬು' (Simbu) ಸಿರೊಗ್ರೂಪ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ರೋಗನಿರೋಧಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸುವ 25ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಬಂಧಿತ ವೈರಸ್‌ಗಳು ಈ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿವೆ. ಅಕಾಬಾನೆ ಮತ್ತು ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಈ ಗುಂಪಿನ ಹಲವು ವೈರಸ್‌ಗಳು ಕೀಟಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಬಹುದು.
ಮಿಡ್ಜ್‌ ಗಳು ಅತಿ ಚಿಕ್ಕ ಕಚ್ಚುವ ನೊಣಗಳಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ನಡುವೆ ವೈರಸ್ ಹರಡಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ವ ಪ್ರಾಣಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WOAH) ಪ್ರಕಾರ, ಜಾನುವಾರುಗಳು ಈ ವೈರಸ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಆತಿಥೇಯಗಳಾಗಿವೆ. ಕುರಿ, ಮೇಕೆ, ಕುದುರೆ ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಾಕಾಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸೋಂಕು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ವೈರಸ್ ಹರಡಲು ಕಾರಣವಾದ ನೊಣದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಭೇದ ಯಾವುದು ಎಂಬುದು ಇನ್ನೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬ್ಲೂಮ್‌ಬರ್ಗ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪತ್ತೆ
1960ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೈಜೀರಿಯಾದ ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್ ಮೊದಲು ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಇಬಾದಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು 1964ರಿಂದ 1969ರ ನಡುವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ಸಿಂಬು ಗುಂಪಿನ ವೈರಸ್ ಗಳ ಕುರಿತು 1972ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಹೊಸ ವೈರಸ್ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಪಶ್ಚಿಮ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವೈರಸ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
2015 ಮತ್ತು 2016ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ, ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಶಮೊಂಡಾ ಸೋಂಕಿಗೆ ಒಳಗಾದ 15 ಕರುಗಳಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಜಾತ ವಿಕಾರಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದವು. ಈ ಕರುಗಳು ಕೀಲುಗಳು ಬಾಗಿಕೊಂಡು ಸ್ಥಿರವಾಗುವ 'ಆರ್ಥೋಗ್ರಿಪೋಸಿಸ್' (arthrogryposis) ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದವು. ಅವುಗಳ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಬೆನ್ನುಹುರಿಗೂ ಹಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ದನ, ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆಗಳಂತಹ ಮೆಲುಕು ಹಾಕುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವೈರಸ್ ಜನ್ಮಜಾತ ದೋಷಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಲ್ಲದು (teratogenic) ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದರು.
ದಕ್ಷಿಣ ಜರ್ಮನಿ, ಸ್ವಿಟ್ಝರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೀಡಾದ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಆನುವಂಶಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಬಳಿಕ, ಜುಲೈ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ವೈರಸ್ ಇರುವುದನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಲಾಯಿತು.
ವಸಂತಕಾಲದಿಂದಲೇ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ನಲ್ಲಿ ವೈರಸ್ ಹರಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ. ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ, ಬೆಲ್ಜಿಯಂ, ಐರ್ಲೆಂಡ್, ಇಟಲಿ, ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್, ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ಮತ್ತು ಸ್ಪೇನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 14 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಈ ವೈರಸ್ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.
ಯುರೋಪ್ ಖಂಡವು ಈ ವೈರಸ್‌ನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಿಯಾದ ಮತ್ತೊಂದು ವೈರಸ್‌ನ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆಯೇ ಎದುರಿಸಿದೆ. 2011ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್‌ನ ರೈತರು ಹಾಗೂ ಪಶುವೈದ್ಯರು ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ವರ, ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೇಧಿಯಂತಹ ಅಪರಿಚಿತ ಕಾಯಿಲೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರಕ್ತದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ಆನುವಂಶಿಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ 'ಮೆಟಜೆನೋಮಿಕ್ ಸೀಕ್ವೆನ್ಸಿಂಗ್' ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ಜರ್ಮನ್ ಸಂಶೋಧಕರು ಹೊಸ ಆರ್ಥೋಬನ್ಯಾವೈರಸ್ ಅನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದರು. ಅದರ ಜೀನೋಮ್‌ನ ಒಂದು ಭಾಗ ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್‌ಗೆ ಹೋಲುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು 'ಶಮೊಂಡಾದಂತಹ' (Shamonda-like) ವೈರಸ್ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದರು.
ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಈ ವೈರಸ್, ಯುರೋಪ್ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಸಿಂಬು ಗುಂಪಿನ ವೈರಸ್‌ನ ಮೊದಲ ಹರಡುವಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡಿತು.
ಯುರೋಪಿಯನ್ ವೆಟರಿನರಿಯನ್ಸ್ ಒಕ್ಕೂಟದ (Federation of Veterinarians of Europe) ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಗರ್ಭಿಣಿ ಹಸುಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲಿದರೆ ಗರ್ಭಪಾತ, ಸತ್ತ ಕರುಗಳ ಜನನ ಮತ್ತು ಕರುಗಳಲ್ಲಿ ಮೆದುಳಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಸೋಂಕಿಗೆ ಒಳಗಾದ ಕೆಲವು ಕುದುರೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನರಸಂಬಂಧಿ ತೊಂದರೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಯುರೋಪ್ ನಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಈ ವೈರಸ್‌ನ ರೂಪಾಂತರಗಳ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪರಿಣಾಮಗಳೇನು ಎಂಬುದು ಇನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಾಣಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಮಾನವನಲ್ಲಿ ಸೋಂಕು
ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳಿಂದ ಈ ವೈರಸ್ ಹರಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಲಿಯಾನ್ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಶಮೊಂಡಾ ಸೋಂಕು ಪತ್ತೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯವು ಇದನ್ನು 'ತೀವ್ರವಾಗಿ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಹೀನರಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಕರಣ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ತನಿಖೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಿವೆ. ಈ ವೈರಸ್ ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸಲು ವೈದ್ಯರ ಬಳಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಈ ಒಂದೇ ಪ್ರಕರಣದ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
'ಒನ್ ಹೆಲ್ತ್ ಔಟ್‌ಲುಕ್' ಜರ್ನಲ್‌ ನಲ್ಲಿ 2022ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲಸಿಕೆ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಈ ಕೀಟ-ಸಂಬಂಧಿತ ಆರ್ಥೋಬನ್ಯಾವೈರಸ್‌ಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇಲ್ಲ. ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ವೈರಸ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮೂರು ಲಸಿಕೆಗಳು ಜಾನುವಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದಿವೆ ಎಂದು ವಿಮರ್ಶೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಗುಂಪಿನ ಒಂದು ವೈರಸ್‌ಗಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಲಸಿಕೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ವೈರಸ್‌ನಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಖಾತರಿ ಇಲ್ಲ. 2013ರ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಕರು ಕರುಗಳಿಗೆ ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಿಗಳಾದ ಅಕಾಬಾನೆ ಮತ್ತು ಐನೊ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಬಳಿಕ ಅವುಗಳಿಗೆ ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ವೈರಸ್ ಸೋಂಕು ತಗುಲುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಈ ಲಸಿಕೆಗಳು ಸೋಂಕನ್ನು ತಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ, ಸಂಬಂಧಿತ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ವೈರಸ್‌ಗಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಲಸಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದರು.
ಜನರು ಆತಂಕಪಡಬೇಕೇ?
'ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಯ ಕುರಿತ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಾನವ ಪ್ರಕರಣವಾಗಿದೆ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ' ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
2012ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ರಾಬರ್ಟ್ ಕಾಕ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ನ ಸಂಶೋಧಕರು, ಶ್ಮಾಲೆನ್‌ಬರ್ಗ್ ಸೋಂಕಿಗೆ ಒಳಗಾದ ಕುರಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಕುರಿಗಾಹಿಗಳನ್ನು ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ್ದರು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ವೈರಸ್ ಹೊಂದಿರಬಹುದಾದ ಜನ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದವರನ್ನೂ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಈ ವೈರಸ್ ಕುರಿಗಾಹಿಗಳಿಗೆ ಹರಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ, ಸಿಂಬು ಗುಂಪಿನ ಇತರ ಕೆಲವು ವೈರಸ್‌ಗಳು ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಲೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನೊಣಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಒರೊಪೌಚೆ (Oropouche) ವೈರಸ್ 2023ರ ಅಂತ್ಯದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗದ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳು ವರದಿಯಾಗದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸೋಂಕು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವೈರಸ್‌ಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ಲಸಿಕೆ ಇಲ್ಲ.
ಈ ಗುಂಪಿನ ಮತ್ತೊಂದು ವೈರಸ್ ಆದ ಶೂನಿ (Shuni) ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ನರಸಂಬಂಧಿ ಸೋಂಕು ಹೊಂದಿರುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಆಡಿನ ಭ್ರೂಣದಲ್ಲಿ ಈ ವೈರಸ್ ಅನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದ ಸಂಶೋಧಕರು, 2023ರಲ್ಲಿಯೂ ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್ ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಲೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದರು. ಆದರೂ, ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹರಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುವುದರಿಂದ ಈ ವೈರಸ್‌ನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದು ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು.
ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಹವಾಮಾನ
ಬೆನ್ನೆಲುಬು ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಹರಡುವ ಯಾವುದೇ ಕಾಯಿಲೆ ಅಥವಾ ಸೋಂಕನ್ನು ಝೂನೋಸಿಸ್ (zoonosis) ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ 200ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಗೆಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಹೊಸದಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಈಗಾಗಲೇ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಮಾನವ ರೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಗಮನಾರ್ಹ ಪಾಲು ಹೊಂದಿವೆ.
ಕೋವಿಡ್-19 ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾದ ಪ್ರಕರಣವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ 2025ರಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ರೋಗಕಾರಕಗಳ ಮೂಲಗಳ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸುವ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯಾದ ಸೈಂಟಿಫಿಕ್ ಅಡ್ವೈಸರಿ ಗ್ರೂಪ್ ಫಾರ್ ದಿ ಒರಿಜಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ನೊವೆಲ್ ಪೆಥೋಜನ್ಸ್ (SAGO), ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕೋವಿಡ್-19ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ SARS-CoV-2 ವೈರಸ್ ಬಾವಲಿಗಳಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಅಥವಾ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಆತಿಥೇಯ ಪ್ರಾಣಿಯ ಮೂಲಕ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹರಡಿರಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿತು. ಆದರೆ, ಕೋವಿಡ್-19 ವೈರಸ್‌ನ ಮೂಲದ ಕುರಿತು ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಮತ್ತೊಂದು ಗುಂಪು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಿಂದ ವೈರಸ್ ಸೋರಿಕೆಯಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
1940ರಿಂದ 2004ರ ನಡುವೆ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ 335 ಘಟನೆಗಳ ಕುರಿತು 2008ರಲ್ಲಿ 'ನೇಚರ್' (Nature) ಜರ್ನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಶೇ 60.3ರಷ್ಟು ರೋಗಗಳು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಹರಡಿದ ಝೂನೋಸಿಸ್ ಕಾಯಿಲೆಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಇಂತಹ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತಿಳಿಸಿತ್ತು.
ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಉಣ್ಣಿಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ರೋಗಗಳು ಒಟ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ 22.8ರಷ್ಟಿದ್ದವು. ಅಧ್ಯಯನದ ಕೊನೆಯ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ 28.8ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಮನುಷ್ಯರು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ರೀತಿಯೂ ಇಂತಹ ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹರಡುವ ರೋಗಕಾರಕಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ, ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ ಎಂದು 2020ರಲ್ಲಿ 'ನೇಚರ್' ಜರ್ನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಅಧ್ಯಯನವು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ. ಸಸ್ತನಿಗಳು, ಬಾವಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಣಾಮ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಬಲವಾಗಿದೆ.
ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಡು ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಡುವೆ ವೈರಸ್‌ಗಳು ಹರಡಲು ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು 2022ರಲ್ಲಿ 'ನೇಚರ್' ಜರ್ನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಅಧ್ಯಯನವು ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ.
ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಜನದಟ್ಟಣೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು 2070ರ ವೇಳೆಗೆ ಹೊಸ ಸಂಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬರಲಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಡುವೆ ಸುಮಾರು 4,000 ಹೊಸ ವೈರಸ್ ಹರಡುವಿಕೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಈ ವೈರಸ್‌ಗಳ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಾವಲಿಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿವೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಈಗಾಗಲೇ ಆರಂಭವಾಗಿರಬಹುದು. ಈ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯನ್ನು 2 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್‌ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇರಿಸಿದರೂ ಈ ಅಪಾಯ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನದ ಲೇಖಕರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ನೊಣಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಜಾನುವಾರು ಕಾಯಿಲೆಯಾದ ಬ್ಲೂಟಂಗ್‌ನ (Bluetongue) ಆರು ತಳಿಗಳು 1998ರಿಂದ ಯುರೋಪಿನ 12 ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹರಡಿವೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಿಂತ 800 ಕಿ.ಮೀ. ಉತ್ತರದವರೆಗೂ ಅವು ಹರಡಿರುವುದನ್ನು ಸಂಶೋಧಕರು 2005ರಲ್ಲಿ ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಹವಾಮಾನ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ವೈರಸ್ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಬದುಕುಳಿಯಲು ಅನುಕೂಲವಾಯಿತು. ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ನೊಣ ವಾಹಕವು ಉತ್ತರದ ಕಡೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಯುರೋಪಿಯನ್ ನೊಣಗಳೂ ಈ ವೈರಸ್ ಹರಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು.
ಆದರೆ, ಈ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಶಮೊಂಡಾ ವೈರಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಲ್ಲ. ಈ ವೈರಸ್ ಯುರೋಪ್‌ಗೆ ಹೇಗೆ ತಲುಪಿತು ಅಥವಾ ಯಾವ ನೊಣಗಳು ಅದನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಲ್ಲ. ಇದರ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪರಿಣಾಮಗಳೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಾಣಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಸೌಜನ್ಯ: Hindustan Times
