ಹೊಸ ಮತದಾರರಿಗಿರುವ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಫಾರ್ಮ್ 6 ಕಾನೂನು ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದೇಕೆ?

ಹೊಸ ಮತದಾರರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಬಳಸುವ 'ಫಾರ್ಮ್ 6' (Form 6) ಕುರಿತ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸೋಮವಾರ ಹೊಸ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಫಾರ್ಮ್‌ನ ಯಾವುದೇ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅನುಮೋದಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (SIR) ಕುರಿತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಕುರಿತು ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ, ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಾಗಿ ಫಾರ್ಮ್ 6ರೊಂದಿಗೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ ಎಂದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 26ರಂದು ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿತ್ತು.

2025ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ, ಫಾರ್ಮ್ 6ರೊಂದಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ Annexure D ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಿತು. ಈ ಘೋಷಣೆಯು ಅರ್ಜಿದಾರರ ವಯಸ್ಸು, ನಿವಾಸ, ಪೌರತ್ವ ಮತ್ತು ಪೂರಕ ದಾಖಲೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.

ಬಿಹಾರದ ಈ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರ ಮೀರಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ ಅರ್ಜಿದಾರರು ಈ ಘೋಷಣಾ ಪತ್ರವನ್ನೇ ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.

ಮೇ 27ರಂದು ನೀಡಿದ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ನಡೆಸುವ ಆಯೋಗದ ಹಕ್ಕನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಮಿತಿಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಅಂತಹ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ದಾಖಲಾತಿ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಅದರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು. ಆದರೆ ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಆ ತೀರ್ಪಿನ ಬಳಿಕ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದ ಘೋಷಣೆಯು, ಹೊಸ ಅರ್ಜಿದಾರರು ತಾವಾಗಲಿ, ತಮ್ಮ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಅಥವಾ ಅಜ್ಜ-ಅಜ್ಜಿಯರಾಗಲಿ ಹಿಂದಿನ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದೀರಾ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತು. ಇದು ಆ ಹಳೆಯ ಮತದಾರರ ದಾಖಲೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೋರಿತ್ತು.

ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿ ವೇದಿಕೆಯಾದ 'ಇಸಿಐನೆಟ್' (ECINet) ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮತದಾರರು ಫಾರ್ಮ್ 6 ಅನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಘೋಷಣೆಯು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಘೋಷಣೆಯು ನಿಗದಿತ ಫಾರ್ಮ್ 6ರ ಭಾಗವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಅರ್ಜಿದಾರರು ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸದೆ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅದರ ಕಾನೂನು ಆಧಾರ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಸಲ್ಲಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸೇರಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರವು ಮುಖ್ಯವಾಯಿತು.

ಫಾರ್ಮ್ 6 ಯಾಕೆ ಮುಖ್ಯ?

ಫಾರ್ಮ್ 6 ಅನ್ನು 1960ರ ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿ ನಿಯಮಗಳ (Registration of Electors Rules, 1960) ನಿಯಮ 13ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಹೊಸ ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

1950ರ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಾಯಿದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 28ರ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ, ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗಳ ತಯಾರಿ ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ನೋಂದಣಿಗೆ ಬಳಸುವ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಗೆಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ಮಂಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಫಾರ್ಮ್ 6 ಸ್ವತಃ ಬದಲಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇಸಿಐನೆಟ್ (ECINet) ಮೇಲಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಘೋಷಣೆಯು ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ ಎಂಬುದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ವಾದವಾಗಿದೆ.

'ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್' ವರದಿ ಮಾಡಿರುವಂತೆ, ಮೂವರು ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಗೆ ಈ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟೇ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.

ಪತ್ರಿಕೆಯ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ವಿವೇಕ್ ಜೋಶಿ ಅವರು ಮೇ 16ರಂದು ಈ ಘೋಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ತಕರಾರುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು. ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು ಭಿನ್ನವಾದ ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಆದರೆ ಫಾರ್ಮ್ 6 ಮತ್ತು 8 ಅನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು 1960ರ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರದೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು.

ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಾಗೂ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಮೇ 19ರಂದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಸುಖ್‌ಬೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಸಂಧು ಕೂಡ ಅವರ ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು ಎಂದು 'ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್' ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

SIR ಯಾವ ರೀತಿಯ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ?

ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸುವ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವಿನಾಯಿತಿಗಳು ಅಥವಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

1950ರ ಕಾಯಿದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 21(3) ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ, ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯನ್ನು "ತನಗೆ ಸೂಕ್ತವೆಂದು ತೋರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ" ಆದೇಶಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ನಿಬಂಧನೆಯೇ ಬಿಹಾರದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಆಧಾರವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಇದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿತು.

ಎಸ್ಐಆರ್ ನಡೆಸುವ ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಗವು ದಾಖಲಾತಿ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ, ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕಾರಗಳ ಮೇಲೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಿತಿಯನ್ನೂ ವಿಧಿಸಿತು. ಕಡ್ಡಾಯವಾದ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುವಿಕೆಯು, ನಿಖರವಾದ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ತಾರ್ಕಿಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂದು ಅದು ತಿಳಿಸಿತು.

ಫಾರ್ಮ್ 6ರೊಂದಿಗೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಗೆ ಈ ಚೌಕಟ್ಟು ಕಾನೂನು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಯು ಹೊಸ ಅರ್ಜಿದಾರರನ್ನು, ತಾವು ಹಿಂದಿನ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೀರಾ, ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಅಥವಾ ಅಜ್ಜ-ಅಜ್ಜಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಎರಡು ಆಯ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದರೆ, ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಬೂತ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಾಂಕದಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೋರಬಹುದು.

18 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಯುವಕರಿಗೆ, ಈ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು.

ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಮತದಾರರ ಇತಿಹಾಸವು ಸಾಕ್ಷ್ಯದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಲ್ಲಿ. ಆದರೆ ಒಮ್ಮೆ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಅಂತಹ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದರೆ, ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅರ್ಹತೆಗೆ ಇದು ಹೇಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಕಾನೂನು ಅಧಿಕಾರದಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೋರಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಯೋಗವು ತೋರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕು.

ಆಯೋಗದೊಳಗೆ ನಡೆದದ್ದು ಏನು?

ಫಾರ್ಮ್ 6 ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಎಸ್ಐಆರ್ ಅಗತ್ಯವು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ ಎಂಬುದು ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಸ್ವಂತ ನಿಲುವಾಗಿದೆ. ಎಸ್ಐಆರ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಯೋಗವು ಪೂರಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಬಿಹಾರ ತೀರ್ಪಿನ ಮಾನ್ಯತೆಯಿಂದ ಈ ನಿಲುವಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ. "ನಂತರದ ಈ ಘೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಇಸಿಐನೆಟ್ (ECINet) ಸಲ್ಲಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಕಡ್ಡಾಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಅದರ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ.

'ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್' ವರದಿ ಮಾಡಿರುವಂತೆ, ಘೋಷಣೆಯು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರವೂ ಇಬ್ಬರು ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತರ ಕಳವಳಗಳು ಮುಂದುವರಿದವು. ಇಸಿಐನೆಟ್ ಬದಲಾವಣೆಯ ನಂತರ, ಸಂಧು ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ 13ರಂದು ಪೋರ್ಟಲ್ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು "ಅನಧಿಕೃತ/ಅಕ್ರಮ" ಎಂದು ಹೇಳಿರುವುದಾಗಿ ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಅರ್ಹ ಯುವ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮತದಾರರು ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲದೆ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮೂಲ ಫಾರ್ಮ್ 6 ಅನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂದು ಅವರು ಕೋರಿದರು. ಇವು ಆಯುಕ್ತರ ವರದಿಯಾದ ಕಾನೂನು ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ತೀರ್ಪಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.

ಆಂತರಿಕ ವಿರೋಧಗಳ ನಂತರದ ಕಾಲಮಾನದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 26ರಂದು, ಎಸ್ಐಆರ್‌ಗಾಗಿ ಫಾರ್ಮ್ 6ಕ್ಕೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ ಎಂದು ಆಯೋಗ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ಬಿಹಾರದ ಮೊಕದ್ದಮೆಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಇದ್ದ ಘೋಷಣೆಯು ಹಿಂದಿನ 'Annexure D'ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಬಿಹಾರದ ಎಸ್ಐಆರ್ ತೀರ್ಪಿನ ಬಳಿಕ ಅರ್ಜಿದಾರರನ್ನು ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿಕರನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪಟ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಈ ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಯು ಬಿಹಾರ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಪರಿಶೀಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲ.

ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ಬಳಿಕ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗವು ಎಸ್ಐಆರ್ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಇಸಿಐನೆಟ್‌ನಿಂದ ವಿವಾದಿತ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿತು, ಆದರೆ ಎಸ್ಐಆರ್ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಘೋಷಣೆಯು ಎಸ್ಐಆರ್ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಆಯೋಗದ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಈ ಹೆಜ್ಜೆಯು ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆ.

ಆಂತರಿಕ ವಿರೋಧಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಘೋಷಣೆಯು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಆಯೋಗವು ಇದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಬಿಹಾರ ತೀರ್ಪನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿ. ಆದರೆ ಸೋಮವಾರ, ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ ಅವರು ಫಾರ್ಮ್ 6ಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅನುಮೋದಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು.

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದು ಏನು?

ನಂತರದ ಈ ಘೋಷಣೆಯ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆಯ ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಇನ್ನೂ ಯಾವುದೇ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಮೇಲೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಚರ್ಚೆಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವಂತೆ ಅದು ಕೋರಿದೆ. ನಿಖರವಾಗಿ ಏನು ಅನುಮೋದಿಸಲಾಗಿದೆ, ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಯು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಸ್ಐಆರ್ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತೇ, ಅದು ಇಸಿಐನೆಟ್ (ECINet) ಕೆಲಸದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು ಹೇಗೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಮೊದಲು ಆಂತರಿಕ ವಿರೋಧಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಗೆಹರಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ದಾಖಲೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಬೇಕು.

ನಂತರದ ಘೋಷಣೆಯು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಎಸ್ಐಆರ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೂರಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಅಧಿಕಾರವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲೇ ಇತ್ತೇ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

ಅನೇಕ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಚುನಾವಣಾ ಕಾನೂನು ಎಂದರೆ ಇಸಿಐನೆಟ್ (ECINet) ಮೂಲಕವೇ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಶಾಸನಬದ್ಧ ಫಾರ್ಮ್ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಕೋರಿದಾಗ, ಆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಯಾವ ಕಾನೂನು ಅಧಿಕಾರವು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ, ಆ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಏಕೆ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಯಾರು ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಯೋಗವು ವಿವರಿಸಬೇಕು.

ಸೌಜನ್ಯ: scroll.in